'Muhtariyet' yarışı

'Muhtariyet' yarışı

Yeni Büyükşehir Yasası ile birlikte muhtarlık seçimlerinin önemi daha da arttı. Geçmişte en fazla 2 adayın muhtarlık için yarıştığı köylerde ve mahallelerde aday enflasyonu yaşanıyor.

Yeni Büyükşehir Yasası ile birlikte muhtarlık seçimlerinin önemi daha da arttı.  Geçmişte en fazla 2 adayın muhtarlık için yarıştığı köylerde ve mahallelerde aday enflasyonu yaşanıyor. Özlük hakları artırılan muhtarlar ise bir nevi 'muhtariyet'ini ilan etmiş olacak

Yeni Büyükşehir Yasası,  köylerde ve mahallelerde muhtarlık yarışına yeni bir rekabet getirdi.  Geçmişte en fazla 2 adayın muhtarlık için yarıştığı köylerde bu dönem aday patlaması yaşanıyor. Köylerde şu an en az 3 aday var. Bazı köylerde ise bu rakam 5'e kadar çıkabiliyor.  Muhtar adaylarının sayısının artmasında muhtarlara verilen hakların artması etkili oldu. Özellikle köylerde muhtarlık demek bir nevi 'muhtariyet' demek. Muhtarlık seçimini kazanan aday “özerklik” anlamına gelen muhtariyetlerini daha da güçlendirecek. 30 Mart seçimlerinden sonra daha fazla yetkilere ve haklara sahip olan muhtarlar belediye başkanlığına hazırlanır gibi yoğun bir çalışma içerisinde.

MUHTARLARA VERİLEN HAKLAR ARTTI
TBMM'deki yapılan yeni düzenleme ile birlikte Türkiye genelindeki yaklaşık 53 bin muhtarın maaşının,yaklaşık iki katına yükselmesi ile muhtar sayısında patlama yaşanıyor.Yapılan düzenleme ile 440 TL olan muhtar ödeneği 875 TL seviyelerine çıkarılmıştı. Bu ödeneğin içinden sosyal güvencesi olmayan muhtarların primleri kesilerek kalan miktar muhtarlara ödenecek.

1 Ocak 2014 tarihinden başlayan uygulama, muhtar aday sayısında patlamaya neden oldu. Bazı mahallelerde rakipsiz seçilen muhtarlar şimdi rakipleriyle mücadele etmek zorunda kalacak  adaylıklar Bazı köylerde muhtar adayı sayısı 4-6 arasında iken, merkez mahallelerde aday sayısı 10'u buldu. 115 seçmeni bulunan Cihanbeyli'nin Tüfekçipınar köyünde 5 muhtar adayı var. 75 seçmeni bulunan Korkmazlar köyünde ise 3 aday var.  Köylerde akrabalık ilişkileri ön plana çıkarken, merkez mahallelerde vaatler göz önünde bulunduruluyor.

ADAYLARDAN SOSYAL MEDYA AÇILIMI
Beldelerin de köyle dönüşmesiyle birlikte belediye başkanlıkları iptal oldu. Beldelerde ise her mahallede 4-5 aday muhtarlık için yarışıyor. Konya'nın nüfusu 5 ila 10 bin arasında değişen beldeleri Yeniceoba, Ladik, İsmil gibi büyük beldelerinde belediye başkanlıkları sona erirken, onların yerini muhtarlar temsil edecek. 4-5 mahalleye sahip olan bu mahallelerde temsil görevini muhtarlar üstlenecek. Şehir merkezindeki mahallelerde de çok sayıda aday muhtarlık için yarışıyor. Muhtar adayları seçim çalışmalarını hem afiş asarak, hem de facebook hesabı açarak yürütüyor. Yerel seçimlere hazırlanan muhtar adayları, seçmenlerine ulaşabilmek için sosyal medyayı da etkili bir şekilde kullanıyor. Özellikle sosyal paylaşım siteleri Facebook ve Twitter üzerinden yapılan paylaşımlarla seçim vaatleri paylaşılıyor. Sosyal medya organlarının ücretsiz olması ve aynı anda çok sayıda kişiye ulaşması nedeniyle muhtar adaylarının öncelikli tercihleri arasında yer alıyor.Muhtar adayları, yapmış oldukları seçim vaatlerine sosyal medya üzerinden de anında geri dönüş alabiliyor. Seçmenler, muhtar adaylarının paylaşımlarının altına yapmış olduğu yorumlarla seçim vaatleri hakkında kendi yorumlarını yapabiliyor.

MUHTARLIK SEÇİMLERİ HEP OLAYLI GEÇTİ
Köylerde her seçim dönemi olaylı geçiyor. Köylerde büyük önem verilen muhtarlık seçimleri zaman zaman büyük kavgalara, kuşaktan kuşağa geçen düşmanlıklara bile neden olabilmektedir. Köylerdeki muhtarlık kavgaları filmlere ve kitaplara bile konu olmuştur. Köylerde muhtarlık demek, 'muhtariyet' gibi algılanıyor. Her seçim günü köylere jandarma gelir ve olay çıkmasın diye seçim sonuçları belli olana kadar bekler.  Neredeyse her köyün geçmişinde muhtarlık seçimlerinde kavga olmuş veya birilerini hayatını kaybetmişti.

KÖY MUHTARLIĞI YEREL ÖZERKLİK GİBİ
Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Özgür Sarı, köy muhtarlarının 1924'te çıkarılan Köy Kanunu ile geniş yetkilerle donatıldığını belirterek, köylerdeki muhtarlık makamının bir nevi 'muhariyet' olduğunu söyledi. Muhtarların hem seçilmiş hem de atanmış gibi görev yapabildiğini dile getiren Doç. Dr. “Türkiye'de yönetim atanmışlar ve seçilmişler olmak üzere ikiye ayrılıyor.  Muhtarlar seçilmiş olmasına rağmen atanmışlar gibi da görev yapabilmektedir. Muhtarları sadece kaymakamlar ve vali yardımcıları denetleyebilmektedir. 1924 yılında çıkan Köy Kanunu ile muhtarlara geniş yetkiler verildi. O zamanlar nüfusun yüzde 90'ı köylerde yaşıyordu ve iletişim aletleri çok gelişmemişti. Hükümet, muhtarlar vasıtasıyla köylere ulaşabiliyordu. Muhtarlar, merkezi hükümetin köylerde gözu kulağıydı” dedi.
Köy muhtarlığının bir tür 'yerel özerklik' gibi olduğunu ifade eden Doç. Dr. Sarı, “Köy muhtarları önemli yetkilelerle donatılmıştır. Köy muhtarları köyü temsil eder.  Hükümetçe gerekli görülen kanun ve yönetmelikleri köy halkına duyurur.  Köy ihtiyar meclisi kararı ile köylüleri imece işe çağırrır,  salma yoluyla para toplar.  Doğum, evlenme ve ölüm gibi olaylarla ilgili işlemleri yapıp ilgili yerlere bildirir.  Askere alınacak gençlerin orduya katılmalarını sağlar. Bu yetkilere sahip olan muhtarlar ayrıca kanaat önderidir. Muhtar hangi partiye oy atılacağına bile karar verebilmektir. Köy muhtarının köylerdeki etkisi oldukça büyüktür. Bu yüzden bu kavgalar yaşanmaktadır. Bu kavgalarda ölen bile olmuştur” diye konuştu. Köy muhtarlığının bir çok filme ve kitaba da konu olduğuna dikkat çeken Sarı, “Yılanların Öcü' isimli film oldukça meşhurdur. Fatma Girik'in oynadığı bu film köy muhtarlığını en iyi şekilde anlatmaktadır. Köy muhtarlığının toplumdaki yeri de önemlidir” ifadelerini kullandı.

MAAŞLARDA YÜZDE 100 ARTIŞ OLDU
Konya Muhtarlar Derneği Başkanı Muhtarı Celal Duran ise  muhtarların maaşlarında yüzde yüzlük bir artışın olduğunu kaydetti. Duran, “440 olan maaşlar 875 liraya çıkarıldı. Emekli olmayan muhtarların sigorta pirimleri maaşlarından kesilecek. Bu iyileştirmeler de adaylık sürecini etkiledi.  Bu seçimlerde Konya'nın köylerinde ve merkez mahallelerde aday olmak isteyenlerin sayısında ciddi bir artışın olduğuna vurgu yapan Duran, “Herkes muhtar olmak istiyor” değerlendirmesinde bulundu. Büyükşehir Yasası ile birlikte beldelerin ve köylerin tüzel kişiliğinin sona ereceğini, bazı köylerde 4 olan muhtar sayısının 1'e indirileceğini söyleyen Duran, “Selçuklu'da 30 mahalle kaldırıldı, 11 mahalle kuruldu, çok sayıda mahalle de birleştirildi. Birleşen mahallelerde görev yapacak muhtarların iş yükü artar. Aday sayısında artış var. Mevcut adaylar eğer vatandaşa iyi hizmet vermişse onlar 1 adım önde” dedi.

İBRAHİM BÜYÜKEKEN merhabahaber.com
 

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.