Konya Sanayisi’nin büyük bir çınar ağacı Zade Yağları Türkiye’de ilk 500 kuruluş arasında yer aldı.

Geçtiğimiz hafta basında tam bir sayfa bir ilan gözüme çarptı. İlana ilk bakışta bir çınar ağacı görüyorsunuz. Bana hemen Yahya Kemal’in, “Kökü mazide olan atiyim” sözlerini hatırlattı.

Zade Yağları’nın da kökü mazidedir. 1920’li yıllarda Helvacızade Tahir Efendi bu kurumu kurmuş ve oğlu Kadir Büyükhelvacıgil’de devam ettirmiştir. Zade yağlarının başında şimdilerde torunlar Tahir ve Mevlüt Büyükhelvacıgil bulunmaktadır. Genç yaşta kolları sıvayan ve büyük dedesi Tahir Efendiden, dedesi Kadir Büyükhelvacıgil’e ondan da babası Tahir ve amcası Mevlüt Büyükhelvacıgil’e geçen bu şerefli bayrağı torun Kadir Büyükhelvacıgil taşıma nöbetine başlamıştır.

Zade Yağları’nın temelini atan Tahir Efendi amcayı tanıma şerefine erişemedim. O, dedem Kayserili Lütfi Efendi’nin arkadaşı olduğunu babam Yusuf Kayseri’den dinlemiştim. Kadir Büyükhelvacıgil’i yakın tanıma fırsatım oldu.

Kadir Büyükhelvacıgil, 1950 yılların sonuna doğru Tolluoğlu Camisi’nin yanına yağ ticareti yaptığı bir işyeri açmıştı. Biz de o yıllarda Sanat Okulu’na gittiğimizden erken saatlerde dükkanını açtığını ve müşterisine hizmet etmeye başladığını hep görmüşüzdür.

Tahir ve Mevlüt Büyükhelvacıgil ile de dostluğumuz hep devam edegelmiştir.

Tahir Efendi, helva, susam yağı ve diğer yağ ticareti ile uğraştığı için Helvacızade olarak anılmıştır. Soyadı kanunu çıkınca ‘Zade’, ‘Bey’, ‘Paşa’ gibi soyadları verilmediğinden de Büyükhelvacıgil soyadını almışlardır. Halk Büyükhelvacıgil soyadının yerine yalnızca Helvacızade olarak veya Zade diye anmaktadır. ‘Zade’ firmasının ismi yeni konulmuş bir isim değildir. Yaklaşık 88 yıldan beri Zade olarak anıla gelmiştir. Bugün çınar ağacı gibi köklü bir kuruluş olan Zade Türkiye’de değil, dünyanın dört bir yanına ihracat yapmaktadır.

Konya’da köklü bir kuruluşu olan Zade yağlarının İstanbul Sanayi Odası’nın tespitlerine göre Türkiye’de 500 firma arasında yer almaktadır ama yağ sektöründe ilkler sırasındadır, bunu da unutmamak gerektiğine inanıyorum.

Konya sanayisinin gözbebeği olan Zade Yağları’nı kuran Tahir Büyükhelvacıgil’e Cenab-ı Allah’tan rahmet dilerim. Oğlu Kadir Büyükhelvacıgil’e de sağlıklar, mutluluklar ve başarılar dilerim.