Yaşamak istediğimiz hayat ile yaşadığımız hayat arasında büyük farklar varsa çelişkiler dünyasında bocalarız. Olması gerekeni, nasıl yaşamamız gerektiğini, hayatımızı neye uydurursak huzurlu olabileceğimizi az çok biliriz. Fakat özlemini çektiğimiz yaşam tarzına ayak uyduramayıp tam aksini yapar ya da arzularımızı dizginleyemezsek vicdanımız devreye girer. Azap kaçınılmazdır. Vicdan sızısının iyi tarafı; hala insan olduğumuzun ve hala kurtuluşa, değişmeye, düzelmeye dair bir kıvılcımın içimizde olduğunu anlayabilmektir. 

Çok yakın bir dostum dedi ki; yaşamımı ne ile şekillendirirsem huzurlu olabileceğimi biliyorum.

**

Fakat sabah kendime verdiğim sözleri akşama kadar bozmuş oluyorum. Olmak istediğim, üzerime oturması gereken karakterin çevremle olumsuz bir ilişki içinde olduğunu hissediyorum. Şöyle ki; yakın çevrem beni kahkahalar atan, espri yapan bir insan olarak görmek istiyor. Hâlbuki ben çok güldüğümde ve çok konuştuğumda huzursuz oluyorum. Sonuç itibariyle kendim olamayıp, çevremin istediği bir insan oluveriyorum. Bu, bana huzursuzluk veriyor ve kendime verdiğim sözleri tutamamam neticesinde kendime olan güvenim kayboldu.

**

Çevrenin, insanın kişilik gelişiminde belki de en önemli faktör olduğunu söyleyebiliriz. İçinde bulunduğumuz çevrede tıkanıp kalmak, yani bizi çevreleyen sınırların dışına çıkamamamız haliyle ruhsal olarak bizi sınırlandırıyor. Aslında yeryüzü çok geniştir. İnsan pek fazladır. Çeşitlilikler insanlara hitap eder. İnsanoğlu ise bu çeşitliliklerden kendi ruhuna, karakterine uygun olanları tercih eder. Değişmesi gerekiyorsa bazen çevresini değiştirir, mekân değiştirir, hicret eder. Etrafındaki insanlar ruhunu bunaltıyorsa yavaş yavaş kendi ruhdaşlarının gönlüne çadır kurmak için yeni arayışlara girer.

Hicret etmek(göçmek, yer değiştirmek) sadece bir kaçış değildir. İnsanın kendisini bulması için, ruhdaşlarıyla bir araya gelmesi için, tabiatına, huyuna, ruhuna uygun mekânlar, insanlar bulabilmesi için bazen faziletli bir eylemdir. Ayrıca hazırlıktır hicret. Geri dönebilmek için bir hazırlık… Geçilen kırık cam parçacılarının olduğu yollara sağlam ayakkabılar bulup kuşandıktan sonra geri dönebilmek…

Yaşamak istediğimiz, olması gerektiğini düşündüğümüz hayat tarzına kavuşabilmek için insan yerinde yurdundan ya da eşinden dostundan olabilir.  Buraya kadar somut düşündük. Bir de suskunluk, geri çekilme suretiyle hicret kendini gerçekleştirir. Mekân değişmez, içinde bulunduğumuz çevre değişmez fakat insan değişir. Suskunluk, tefekkür ile bulunduğumuz, durduğumuz, bizi gördükleri ya da görmek istedikleri konumdan geri çekiliriz. Bir süre tefekkür dünyamızda her şey yer değiştirir.

**

Kötü düşünceleri içimizden kovmaya çalışır, zorla göç etmeye zorlarız. İyi ve hayırlı fikirleri, halis niyetleri içimizde kurmaya, oraya yerleştirmeye çalışırız. İyilik ile kötülük, kibir ile tevazu ve bütün zıtlıklar içimizde savaşıp biri diğerini göç ettirmeye, yerinden etmeye zorlar. Ne var ki insan kalbi durana dek bu savaş devam etmektedir. Yeniliriz, kaybederiz, gönül yuvamızı bozarlar, kendimizde sürgün yaşarız. Şeytana, dünyaya, kötülüğe mağlup oluruz. Kuşanmak, donanıp gelmek, bir daha savaşmak isteriz, yenilmemek için gayret ederiz. Kendimizle savaşırız, kendimize kılıç çeker, yaptığımız yanlışlardan dolayı bazen kendimizi cezalandırırız. Vicdanımız bizi her eylememizde takip eder, kaçmaya çalışırız bazen. Vicdanımızı bastırmak için dünyanın kucağına atılırız bazen. Yara iyileşmez, sürekli yer değiştiririz fakat hicret nafile bir çaba bazen, kendimizden kendimizi sürdüğümüzde. Güvercin bir ağaca konmuş. Bu ağacın bulunduğu bölgede pis bir koku hissedip rahatsız olmuş ve yer değiştirip uzak bir yerde başka bir ağaca konmuş. Pis koku hala devam etmekteymiş. Yaşlı ve bilge bir güvercin bunu görünce demiş ki: beyhude yer değiştiriyorsun, o koku sende, senden geliyor, sen kendi kokundan rahatsız oluyorsun. Kendi kokunu gider, sana rahatsızlık veren kendinden gelen kokuyu gider. Yani hep dışarılara değil, biraz da kendi içine hicret et. Sürgünsün kendine, kendini bil, kendine gel.