Deprem korkusunu uzmanla atın

Konya Karaman Tabip Odası Başkanı Doç. Dr. Faruk Aksoy, depremin üzerinden günler geçmesine rağmen birçok vatandaşın aynı paniği yaşamalarının yanlış olduğunu ifade ederek, “Korku insanın kendisini yaşadığı dünyadaki tehlikelerden koruması için gerekli ve faydalı bir duygudur. Ancak insanı aklın gerektirdiği önlemleri almaya yöneltmesi halinde işlevsel olacaktır. Aksi halde insanı çaresiz bırakan ve özgürlüğünü kısıtlayan bir duyguya dönüşür. Korkuların aklın önüne geçmesine izin verilmemedir” diye konuştu. Aksoy, depremden etkilenen vatandaşların bir an evvel uzman hekime müracaat etmelerini de isterken paniğin ve korkunun devam ettirilmesinin ilerde insan sağlığı üzerinde ciddi sorunların ortaya çıkmasına neden olacağını belirterek vatandaşlardan kesinlikle paniği ve korkuyu üzerlerinden atmalarını önerdi.
MUTLAKA UZMAN HEKİME GİDİN
Konu ile ilgili açıklama yapan Psikiyatri Uzmanı Doç. Dr. Ali Savaş Çilli ise depremi yaşayan kişilerin durumlarını çok iyi bildiklerini ifade ederek depremin üzerinden günler geçmesine rağmen halen sıkıntıyı yaşayan kişilerin mutlaka bir uzmana gitmelerini önerdi.
Çilli, “Depremlere bağlı psikiyatrik sorunlar, önemli toplum ruh sağlığı önceliklerindendir. Deprem sırasında doğal olarak panik, korku duyguları yaşanır ve sonrasında bu duygular bir süre devam edebilir. Beklenen, makul bir süre sonra kişinin gerekli ise aklın öngördüğü önlemleri alarak olağan yaşantısına dönmesidir. Bu, saatler veya bir iki gün içinde çoğu kez mümkün olur. Beklenen sürede korku, endişe ve kaçınma belirtilerinin geçmemesi, beklenenden aşırı olması durumunda Akut Stres Bozukluğu adıyla bir sağlık sorunundan bahsedilebilir. Bir ayı geçtiği halde korku ve kaçınma belirtilerinin kişinin hayatını belirgin olarak etkileyecek düzeyde devam etmesi halinde ise Travma Sonrası Stres Bozukluğu açısından değerlendirilmelidir. Doğal olarak depremden sonra hemen oluşan kaçınma davranışlarının devam etme eğiliminde olması sorunun uzun süreceğini düşündürebilir. Aklın gerektirdiği ilk fırsatta kaçınma davranışlarına karşı durulmaya ve olağan yaşantıya dönmeye çalışılmalıdır.
HER ANI SAKİN DEĞERLENDİRİN
Erişkin bir insan hayatında çok farklı olumsuz durumlarla karşılaşabilir. Her ortamda bulunduğu durumu sakin kalarak değerlendirmesi ve düşünerek hareket etmesi zor olabilir, ani reflekslerle hareket edebilir. Ancak deprem sonrasındaki bu ani kurtulma çabalarının yol açtığı gereksiz yaralanmalar üzücüdür. Bu konuda bilinçlenmeli ve benzer bir durumla tekrar karşılaşma halinde kontrolsüz davranışlara karşı daha dikkatli olmalıyız. Aksi halde basit bir sarsıntının oluşturduğu doğal korku düşüncesizce kurtulma çabalarına ve yaralanmalara yol açabilmektedir. Bu davranış değişikliği için planlı bir eğitim ve uygulama becerisi kazanmak gerekli olabilir.
ÇOCUKLAR DAHA ÇOK ETKİLENİR
Çocuklar deprem sırasında erişkinlerden daha fazla korkmuş olabilirler. Olağan yaşantılarına dönmelerinde ebeveynlerinin ikna edici, sakin ve rahat tutumlarının yardımı olacaktır. Aşırı korkulu-endişeli ebeveynler çocuklarının korkularının artmasına ve daha uzun sürmesine yol açabilirler. Çocukların rahatlatılması, avutulması sırasında durumu olduğundan daha basit gösterecek ve aklın kabul etmeyeceği izahlar yerine, çocuğun yaşına göre anlayabileceği doğru izahlar getirilmelidir.
Çocukların yaşadıkları korku, endişe duygularını ifade etmelerine izin verilmeli ve yerine göre bu duygularının doğal olduğu, zaman içinde azalarak geçeceği, gerekiyorsa akılcı önlemleri almakla birlikte makul olan ilk zamanda olağan yaşantısına dönmesi gerektiği ifade edilmelidir. Mantıksız korkulara yüz verilmemeli ve kaçınma davranışlarına dönüşmesine engel olunmaya çalışılmalıdır. Korku, endişe, irkilme ve kaçınma belirtileri diğer yaşıtlarına göre belirgin olarak daha şiddetli ve uzun süren ve günler geçtiği halde olağan yaşantısına dönemeyen çocuklar için sağlık yardımı aranmasını öneririz” dedi.

ALİ SAİT ÖGE