Tedaviden çok hastalıktan korunmanın önem kazandığı günümüzde koruyucu tedaviler önem kazanmıştır. Koruyucu tedavi alanında üzerinde sorumluluğu bulunduran fizyoterapistler rehabilitasyon sürecinde olduğu gibi koruyucu fizyoterapi alanında da egzersiz programının belirleyicisidir. Fakat egzersiz bizim toplumumuza uzak bir kavram ve sadece hastalandıktan sonra uygulanıyor. Çoğu birey hastalandıktan sonra da uygulamıyor. Nasıl kullandığımız bir ilacın vakti, kullanım şekli, dozu varsa egzersiz de bunun gibidir. Fakat egzersiz doğru yapıldığı zaman yan etkisi olmayan bir ilaçtır.
Egzersiz kasları güçlendirmek ve sağlıklı yaşamak için yapılan tedavi niteliğinde bir spordur. Amaç ne olursa olsun düzenli olarak yapılan egzersiz sağlık açısından çok önemlidir.Tüm kasların çalışmasını sağlamak amacıyla düzenli ve bilinçli olarak yapılan egzersizler sağlık açısından pozitif etki sağlar.
Günümüzde teknolojinin hızlı gelişmesi ve insanların kendini bu hıza kaptırması bazı eksikliklere neden olmaktadır. Teknolojinin bu gelişiminden dolayı daha durağan bir hayat yaşayıp, düzenli hareketliliği hayatımızdan çıkardık. Bankacılar, avukatlar, şoförler ve ofis işlerinde çalışan memurlar gibi meslek grupları risk altındadır. Yüksek binalarımızdaki dairelerimize çıkmak için merdiven yerine asansör kullanıyoruz. İki adım fazla atmamak adına alışveriş merkezlerinde yürüyen merdivenleri kullanıyoruz. Elbette bu imkanlardan faydalanmamız gerekir ancak abartmamak şartıyla. Tüm bu etkilerden dolayı sahip olduğumuz bedenimizi hep geri plana atıyor ve önemsemiyoruz. Bu yüzden birçok hastalık biz farkında olmadan ortaya çıkar. Bu tür hastalıklara karşı kendimizi korumak için düzenli olarak bilinçli bir şekilde egzersiz yapmamız gerekmektedir. Fizyoterapist tavsiyesi olmadan yapılan egzersizler vücudumuza zarar verebilir.
Yapacağımız bu egzersizler bize ne fayda verecek?
1.Hareket sistemi üzerine: Egzersizin sağlığa yararlı olduğu tartışılmaz bir gerçektir, fakat egzersize başlamak için gerekli olan temel bilgiler genelde yetersizdir. Yani, yaşınıza ve fizik kondisyon düzeyinize uygun egzersizi belirlemek önemlidir. Hareket sistemi üzerine egzersizin yararları açıktır. Kas düzeyinde, çalışan kasların tonusunda ve kuvvetinde artış görülür.
- Egzersiz eklemlerin doğal genişlik derecesinin korunmasına ve gelişmesine olanak sağlar, ankiloza (eklemlerin katılaşması) karşı mücadele eder.
- Beslenmeyi ve kıkırdakların devinme yeteneklerini kolaylaştırarak eklemlerin en iyi şekilde korunmasını ve bakımını sağlar.
- Kemik düzeyinde; kalsiyum tutulmasını kolaylaştırır, yaşlı insanlarda sıklıkla görülen osteoporoz (kemik erimesi) hastalığına karşı mükemmel bir korunma aracıdır.
- Kas tonusuna katkısı sayesinde; egzersiz kalça, dizler ve özellikle omurga düzeyindeki ağrıların önlenmesine olanak sağlar,
-Doğru egzersiz bel ağrılarına karşı en iyi ilaçtır.
2.Kalp-damar sistemi üzerine: Salık verilmeyenler hariç, düzenli egzersiz kalp-damar sisteminin işlevi üzerine yararlı etkilere sahiptir; kas yapıda olan kalp, kasılma kapasitesini yükseltir ve büyük bir etkinlik gücüne ulaşır, böylece kan organizmanın dokularına en iyi bir şekilde dağılım gösterir. Diğer taraftan fizik aktivite iki önemli kalp-damar hastalıkları risk faktörüne karşı etkili biçimde mücadele eder; arteriyel hipertansiyonu düşürür, aterosikleroza karşı en iyi ilaçtır; dolaşımı iyileştirir ve beslenmede dikkati zorunlu kılar; böylece, damar sistemi üzerine zararlı etkileri çok iyi bilinen, alkol ve sigara gibi toksik etkileri olan maddelerden uzak durulur.Bu yüzden egzersiz fizyoterapisi yoğun bakımlarda dahi kaçınılmazdır.Özetle;
- Kalbin çalışma sistemini düzenler, efektif ve ekonomik çalıştırır.
- Periferik damar direnci azalacağından kalp üzerindeki yük kalkar.
- Hipertansiyon düzelir.
- Dolaşım hızlanır, bundan dolayı metabolik artıkların atılımı kalaylaşır.
- Akciğer havalanma yeteneği artar.
3.Dış görünüm: Egzersiz bedeni geliştirir ve belli bir görünüş sağlar. Terleme ile kilo kaybı düşünülmemelidir, ter ile kaybedilen su daha sonra geri alınır. Egzersiz selülite karşı etkili bir mücadele yöntemidir, kasları uyumlu hale getirir, aşırı kilo alımına yol açmaz (eğer body-building ile uğraşmıyorsanız). Zayıflamaya da etkisi olabilir.
4.Psikolojik yararlar: Bu etkiler en az fizik etkiler kadar önemlidir. Egzersiz; kendine güveni uyandırır, hırsı artırır, heyecanı ve stresi azaltır, bedenin bilincine varılır, seksüel yaşamın düzenine katkı sağlar,beynin daha iyi oksijenlenmesi sayesinde, zekasal etkinliği yükseltir, zevk alma duyusu gelişir; bu beyinden salgılanan hormonlar ile olur; endorfinler; aile ve mesleki kaygılardan kurtulmaya olanak sağlar.
Cihazın pasif veya yarı aktif yaptırdığı egzersizler bireyin kendi yaptığı aktif egzersizler kadar da etkin olmayabilir.
Soru, görüş ve önerileriniz için beratyildirim42@hotmail.com