Tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de savaşın etkileri üretime yansıyor. Artan mazot ve gübre fiyatları üreticinin belini büktü. Savaşın etkisiyle boğuşan çiftçiler, gübre piyasasında yaşanan belirsizliklere karşı devletin daha sıkı denetim yapmasını talep etti. Öte yandan esnafın da zor durumda kaldığına dikkat çekildi. Esnaf da gübreyi ucuza satarsa yerine koyamayacağı endişesini taşıyor.
ÇİFTÇİ ÇÖZÜMÜ DESTEKTE ARIYOR
Karatay Ziraat Odası Başkanı Rıfat Kavuneker, Merhabahaber'e yaptığı açıklamada mazot ve gübre zammını değerlendirdi. Kavuneker, “Mazot ve gübre zammı sadece Türkiye’yi değil tüm dünyayı savaştan dolayı etkiliyor. Çiftçilerimizden imkanı olan kendi imkanlarıyla olmayan ise tarım kredileriyle gübresini alıp atmaya çalışıyor. Çoğu gübre yağmur yağışından önce atıldı. Yeşil mahsul ekilmesi için yağışlardan dolayı da bekleyiş sürüyor” diye konuştu.
‘PİYASADA, STOKLARDA GÜBRE VAR’
Çiftçilerin devletten piyasaları kontrol edilmesi talebi olduğuna dikkat çeken Kavuneker, “Bazı firmalar, “Elimizde gübre yok”, “Bekleyin”, “Satmıyoruz” gibi ibareler kullanıyor. Bunun da önüne geçilmesi lazım. Çünkü çiftçi o gübreyi alamaz ve tarlasına atamaz ise sezon kaçar, bu durum da Türkiye’deki üretimi etkiler. Hızlı bir şekilde denetimlerin yapılması gerekir. Esnaflara da bir şey diyemiyoruz, gübreyi ucuza satarsa yerine koyamayacak. Haklı olabilirler ama iki tarafın da mağdur edilmemesi için önlem alınmalı. Bakandan da açıklama geldi; “Türkiye’de gübre sıkıntısı yok” denildi. Bahar gübresi savaş öncesinden hazırlanmıştı, piyasada, stoklarda gübre var ve bundan eminiz. Devlet denetimleri biraz artıracak ve kimseye fırsat vermeyecek. Hep birlikte kimseyi üzmeden bu durumu atlatmamız gerekiyor. Esnafıyla, tüccarıyla, çiftçisiyle, hükümetiyle bu durumu aşmamız gerekiyor. Türkiye’ye de yakışan budur” ifadelerini kullandı.
‘ÜRETİCİ BU ZAMLARI SİNEYE ÇEKEMEZ’
Mazot zammının girdi maliyetlerini büyük oranla yükselteceğini belirten Rıfat Kavuneker, şunları söyledi: “İlerleyen süreçte fiyatlar düşer mi sabit mi kalır şu an için net bir şey söylemek mümkün değil ama şu anda çiftçi devlete güveniyor, ilerleyen zamanlarla iyi seviyede bir taban fiyatı alacağını ümit ediyor. İyi bir verilmezse 2026 yılı desteklemelerinin yetersiz kalacağı görülüyor. Ya ürüne iyi bir fiyat verilmeli ya da destekleme modeli değiştirilmeli. Çiftçi mağdur edilmemesi gerekiyor. Üretici bu zamları sineye çekemez. İlaçta da yüzde 60’a yakın artış var, yeni mahsul tohumlarda da durum aynı, mazot tüm Türkiye’nin sorunu oldu, gübre fiyatları arttı.”
‘KALAN DESTEKLER BİR AN ÖNCE ÖDENMELİ’
Karatay Ziraat Odası Başkanı Rıfat Kavuneker, konuşmasını şu şekilde tamamladı: “Çiftçilere yapılan temel destekler kimlik kartının son hanesine göre yatmaya başladı. Gübre alamayan çiftçilerimiz için kalan diğer üretim planlama desteği ve diğer desteklerin de bir an önce yatırılması lazım. Çiftçi elde ettiği destekle mazot ve gübresini almalı. Aksi takdirde çiftçiyi girdi maliyetleri çok zorlayacak. Kalan desteklerin bir an önce ödenmesi gerekiyor. Bizlerin kalan destekler konusunda talebimiz var, bu şekilde çiftçiler de mağduriyet yaşamasın.”